Er zijn van die tegenstrijdigheden in het leven die lastig uit te leggen zijn. Zoals: “Ik hou van dieren, maar eet ze wel.” Of: “Ik wil echt minder vlees eten, maar zag net een aanbieding voor speklapjes.”
Au.
Welkom in het hoofd van een goedwillende, maar vleesetende dierenvriend. Mijn bedoelingen zijn goed, maar mijn smaakpapillen zijn nog niet overtuigd.
Ik ben er helemaal klaar voor. Tot het etenstijd is.
De feiten zijn helder. Dieren lijden voor onze hamburgers. En de vleesindustrie? Een milieuramp in slow motion.
Als de natuur kon praten, stond ze nu schreeuwend bij de klantenservice. Terwijl wij vrolijk onze barbecue aansteken, verdwijnen er regenwouden voor soja (nee, niet voor tofu, voor veevoer), stoten koeien meer methaan uit dan de gemiddelde gezinsauto, en spoelt er belachelijk veel schoon water door de afvoer voor dat ene lapje vlees op ons bord.
Het gaat langzaam, maar het gaat wel degelijk mis. Klimaatverandering, stikstofcrisis, uitgeputte bodems: het hangt allemaal als een slepende wolk boven ons stukje kipfilet. En dan heb ik het nog niet eens over die plastic bakjes in de supermarkt.
Zeggen dat je geen vlees meer wilt eten is makkelijk. Het niet doen? Da’s een ander verhaal. Waarom? Omdat gewoontes hardnekkig zijn. Omdat vlees nog altijd de standaard is. Omdat het ons met de paplepel is ingegoten, vaak letterlijk, met gehaktbal en jus.
Maar ook: omdat het een grote omschakeling lijkt. En omdat het soms voelt alsof je óf alles moet loslaten en veganist worden, óf gewoon beter kunt blijven zitten waar je zit: ergens tussen de braadworst en de bourgondische ontkenning.
Er is leven tussen biefstuk en bonen
Het goede nieuws: je hoeft niet ineens alles perfect te doen. Steeds meer mensen passen hun eetpatroon stap voor stap aan, zonder rigide regels of morele zelfkastijding.
Vegetariërs zijn daar een mooi voorbeeld van. Ze laten vlees staan, maar eten nog wel zuivel en eieren. Voor velen is dat een praktische én duurzame manier om hun geweten én hun bord tevreden te houden. Ik kijk met bewondering naar mensen die dat al jaren volhouden, zonder een spoor van schnitzelnijd of heimwee naar de barbecue. Zelf ben ik daar nog niet, maar hé, linzen beginnen me steeds minder vijandig aan te staren.
Pescotariërs eten geen vlees meer, maar nog wél vis. Niet iedereen vindt dat logisch (blijkbaar vinden we vissen wat minder knuffelbaar), maar voor sommigen is het een haalbare manier om hun dierlijke consumptie flink te verminderen. En eerlijk is eerlijk: als de keuze is tussen vis of toch weer vlees, dan is de oceaan vaak de mildere optie.
Zelf begin ik klein: wat minder vlees, af en toe nog vis of een stukje kaas. Een soort ‘flexitariër in opleiding’ zeg maar. Hoe je het ook noemt: het gaat niet om radicale verandering, maar om bewust beginnen. Met stapjes die bij je passen, niet met sprongen die je afschrikken.
Van bitterbal naar bonenburger
Wat helpt is om het niet te zien als straf, maar als een ontdekkingstocht. Naar nieuwe smaken, nieuwe recepten, nieuwe gewoontes.
Eet je normaal elke dag vlees? Begin met één dag zonder.
Vind je tofu eng? Probeer een curry waarin je het nauwelijks merkt.
Geen idee wat je moet koken zonder kip? Zoek op “vegetarisch makkelijk en lekker”.
Een verjaardag? Ga eens los met falafel en feestdipjes, niemand mist de worstjes.
Oeps, toch die bitterbal gepakt op dat feestje? Geen ramp. Morgen begin je gewoon opnieuw. Het gaat niet om perfectie, maar om stapjes in de goede richting.
Ook half werk is werk (en best vaak nog lekker ook)
Soms voelt het alsof alleen veganisten het goed doen. Maar wist je dat als elke Nederlander één dag per week geen vlees eet, dat al een enorme impact heeft op dierenwelzijn én het klimaat?
Dus nee, je hoeft niet meteen je hele koelkast om te gooien of je vrienden te corrigeren bij elk stukje kip. Begin bij jezelf. Kijk waar je ruimte voelt. En gun jezelf de tijd om te groeien in een nieuwe gewoonte.
Ik ben er nog lang niet. Maar ik ben onderweg. En elke keer dat ik een maaltijd kook zonder vlees, voel ik me een beetje beter, in mijn lijf en in mijn hoofd.
En jij? Welke kleine stap zou jij vandaag kunnen zetten richting een bord dat beter is voor dier én planeet?
I guess "eating the elephant one bite at a time" would be an inappropriate interpretation? :-)