Wijn is fijn… of toch niet?
Hoe we langzaam afscheid nemen van onze favoriete vloeibare vriendin.
Ik weet nog dat ik als kind mijn opa weleens een sigaartje zag opsteken. Hij deed dat met dezelfde vanzelfsprekendheid als waarmee hij zijn koffie inschonk: een gewoonte, een ritueel bijna. Niemand keek er raar van op. Maar steek nu een sigaret op in familiekring en je krijgt meer verontwaardigde blikken dan wanneer je op een barbecue verschijnt met een Tupperware-bakje quinoa. Roken is tegenwoordig ronduit not done. Maar hoe zit dat met alcohol? Wordt ons glas wijn of dat biertje straks ook met de nek aangekeken?
Alcohol: het sociale smeermiddel
Al lange tijd is alcohol een vast onderdeel van het sociale leven. Een etentje zonder wijn is als een café zonder bar; een feestje zonder champagne voelt alsof er iets mist. En laten we eerlijk zijn: wie heeft er niet ooit een dubieuze dansbeweging op de dansvloer gemaakt dankzij een paar glazen moed in vloeibare vorm?
Maar de tijden veranderen. Steeds vaker wordt alcohol kritisch bekeken. Niet alleen vanwege de kater of die gênante appjes die je de volgende dag liever niet had verstuurd, maar ook vanwege de gezondheidsrisico’s.
De harde feiten over gezondheid
Jarenlang hielden we ons vast aan de gedachte dat een glaasje wijn per dag goed was voor het hart. Lekker Frans, lekker gezond! Helaas, recente wetenschappelijke inzichten hebben dat romantische beeld vakkundig aan diggelen geslagen. Onderzoek wijst uit dat zelfs kleine hoeveelheden alcohol de kans op verschillende gezondheidsproblemen vergroten. Er is simpelweg geen veilig niveau van alcoholconsumptie. Elk glas draagt bij aan een verhoogd risico op kanker, hart- en vaatziekten en andere ellende waar je liever niet over nadenkt terwijl je aan je derde wijntje nipt.
De Nederlandse Gezondheidsraad is er duidelijk over: het beste is om helemaal niet te drinken, of in ieder geval niet meer dan één glas per dag. In België zijn ze iets coulanter; daar mag je nog tien glazen per week verspreiden over meerdere dagen, met het vriendelijke verzoek om niet alles op vrijdagavond in één keer naar binnen te gieten.
De opkomst van alcoholvrije alternatieven
De groeiende populariteit van alcoholvrije dranken gaat verder dan alleen een tijdelijke trend. Het brengt zelfs een compleet nieuwe woordenschat met zich mee. Begrippen zoals sober curious, intermittent sobriety en mindful drinking winnen terrein. Mensen kiezen bewust voor minder of geen alcohol zonder dat ze zich als geheelonthouders hoeven te bestempelen.
Toch blijft alcohol een lastig onderwerp. Het is niet zoals roken, waarbij je anderen direct schaadt met je verslaving. Je krijgt geen boze blikken van de buren als je een glas wijn drinkt op je balkon. Maar de maatschappelijke kijk op alcohol verschuift. Waar je vroeger een meewarige blik kreeg als je op een feestje een cola bestelde, is het nu doodnormaal om een alcoholvrije gin-tonic of een fancy mocktail te drinken. Vooral jongeren lijken minder gehecht aan de fles dan voorgaande generaties. Zelfs in hippe restaurants worden thee en sapjes steeds vaker als volwaardige begeleiders van gerechten gepresenteerd.
Wordt alcohol het nieuwe roken?
Ik betrap mezelf erop dat ik anders naar alcohol kijk. Waar een glas wijn vroeger voelde als een beloning na een lange dag, vraag ik me nu steeds vaker af: heb ik het echt nodig? Vaak is het antwoord nee. Niet dat ik mezelf als heilige wil presenteren (de lege flessen in de bijkeuken vertellen een ander verhaal), maar bewuster omgaan met alcohol lijkt een trend die steeds meer mensen volgen.
Dus, wordt alcohol het nieuwe roken? Het lijkt er wel op. Net zoals roken ooit normaal was en nu bijna een taboe is, zo verliest alcohol langzaam zijn status als vanzelfsprekende sociale lijm. We gaan bewuster om met wat we drinken, waarom we het doen en of we eigenlijk nog wel willen. Misschien zitten we over twintig jaar op een feestje en kijken we met dezelfde verbazing naar iemand die een glas wijn inschenkt als we nu naar een roker kijken: “Doe jij dat nog? Echt?”
Proost: zonder kater
Voor nu is het nog niet zover. Maar mocht je deze trend willen voorblijven: er zijn heerlijke alcoholvrije alternatieven. En het mooiste? Geen katers, geen gênante appjes en geen vage herinneringen aan die ene dansmove die je liever nooit had gemaakt.
Proost! Met of zonder alcohol 😉
